In-Service: onafhankelijk toezicht met impact

Stel: een voertuig voldoet bij de typegoedkeuring aan de emissienormen, maar blijkt later tijdens het gebruik toch te veel schadelijke stoffen uit te stoten. Met In-Service Conformity (ISC) controleert de RDW daarom de schadelijke emissies van voertuigen die in gebruik zijn. Sinds 2024 is daar In-Service Verification (ISV) bij gekomen: de verificatie of de CO₂-emissie en brandstofverbruikswaarden tijdens het gebruik overeenkomen met wat de fabrikant heeft opgegeven. Onze inspecteurs begeleiden de controles op voertuigen waarvoor de RDW de typegoedkeuring gaf.

De noodzaak van praktijkchecks

Ontwikkelt een fabrikant een nieuw type voertuig, dan mag het pas de Europese weg op als het een typegoedkeuring heeft gekregen. Een typegoedkeuringsautoriteit zoals de RDW stelt daarvoor vast of het voertuigtype aan alle wettelijke veiligheids- en milieueisen voldoet. Net zo belangrijk is het om te weten of voertuigen daar nog aan voldoen als ze al een paar jaar rondrijden.

Waarom dit zo belangrijk is? Kijk naar het dieselschandaal. Voldoen aan de emissie-eisen kon bijvoorbeeld ten koste gaan van de motorprestaties en zorgde voor extra kosten voor een klant. Fabrikanten bleken daarom sjoemelsoftware te gebruiken die detecteerde wanneer een auto in een testomgeving stond. En die vervolgens de emissiewaarden tijdelijk binnen de normen hield.

Zo werkt In-Service

Precies daarom zijn ISC en ISV ingevoerd. Uit de typegoedkeuringen waarvoor de RDW verantwoordelijk is, selecteren we ieder jaar een aantal voertuigfamilies om te testen. Vervolgens gaan we op zoek naar een aantal voertuigen uit die families die al in gebruik zijn. Bij ISC controleren we de schadelijke emissies zoals CO, HC, NOₓ en fijnstof. ISV richt zich op CO₂-emissie- en brandstofverbruikwaarden. Een onafhankelijke technische dienst voert de tests uit, waarbij betrokkenheid van de fabrikant zoveel mogelijk uitgesloten is.

Controles op Light Duty Vehicles (LDV’s) zoals personenauto’s en lichte bestelwagens lopen al enkele jaren. Nu breiden we het toezicht uit naar Heavy Duty Vehilces (HDV’s): middelzware en zware vrachtwagens, bussen en opleggers en aanhangwagens.

Regie met grote verantwoordelijkheid

De testen laten we uitvoeren door meerdere technische diensten, die we hiervoor speciaal hebben gecontracteerd. Onze inspecteurs houden toezicht op het hele proces. Dat begint met bepalen welke voertuigfamilies of componentfamilies we onderzoeken. Voor ISC doen we daarvoor zelf een risicoanalyse, bij ISV stelt de Europese Commissie de risicoanalyse op.

De technische diensten huren of kopen vervolgens geschikte voertuigen die volgens de voorschriften van de fabrikant zijn onderhouden en niet zijn gemodificeerd. Daarop voeren ze de tests uit. Onze inspecteurs checken vooraf of de voertuigen geschikt zijn en beoordelen later de testrapportages.

Zijn er afwijkingen geconstateerd? Dan bepalen we of we meer voertuigen moeten zoeken om door te testen. Blijkt dat de afwijkingen toch echt structureel zijn, dan rapporten we hierover en gaan we in gesprek met de fabrikant. En eventueel starten we met een onderzoek naar de oorzaak van de afwijkingen. Onze inspecteurs bespreken de resultaten met de technische dienst en wonen tests bij om er zeker van te zijn dat ze correct zijn uitgevoerd. Ook gaan ze met de fabrikant in gesprek. Die krijgt de kans om met bewijs het tegendeel aan te tonen. Vervolgens wegen onze inspecteurs alle technische informatie en komen ze als onafhankelijke autoriteit tot een goed onderbouwd oordeel.

Combinatie van techniek en relatiemanagement

Onze inspecteurs staan als onafhankelijke autoriteit tussen technische diensten en fabrikanten. Dat vraagt om goede kennis van voertuigtechniek en regelgeving, maar ook om communicatieve vaardigheden om goede relaties met fabrikanten te onderhouden én tegengas te geven als dat nodig is. Daarbij krijgen inspecteurs veel vrijheid en vertrouwen.

Vinden ze het bijvoorbeeld nodig om een test op locatie bij te wonen? Dan kunnen ze die keuze zelf maken. Zo weten ze precies waar ze over praten als ze met een fabrikant om tafel gaan. Juist die combinatie van techniek, verantwoordelijkheid en relatiemanagement maakt het werk veelzijdig.

Impact op duurzame mobiliteit van morgen

Voertuigtechniek en wet- en regelgeving blijven zich ontwikkelen. Daardoor veranderen ook de In-Service-controles. Onze inspecteurs werken daarom mee aan verschillende projecten binnen de RDW. Denk aan de implementatie van ISV voor zware bedrijfsvoertuigen.

In het Euro 7-project, dat draait om de aangescherpte Europese emissiestandaard voor voertuigen, denken onze inspecteurs mee over de nodige veranderingen. Zo verschuift de controle op bepaalde emissie-eisen van de typegoedkeuring naar de gebruiksfase. Fabrikanten verklaren zelf dat een voertuig aan de eisen voldoet; via In-Service controleren we of dat in de praktijk ook echt zo is.

En elektrisch rijden vergroot ons speelveld. Zo gaan we In-Service-controles opzetten voor energieverbruik en de levensduur van batterijen. Emissie via een uitlaat speelt geen rol meer in deze categorie. Maar banden en remmen zorgen nog steeds voor emissie van bijvoorbeeld fijnstof. Zo verandert ons vakgebied mee met de voertuigtechniek.

Draag ook bij aan duurzame mobiliteit

Onze inspecteurs leveren met hun werk een belangrijke bijdrage aan duurzame mobiliteit in Europa. Is zo’n rol ook iets voor jou? Bekijk onze vacatures. En maak de stap naar een baan waarin je diepgaande techniek combineert met interessante internationale samenwerkingen!